Camera công cộng làm tan nát gia đình

Liệu bạn có cảm thấy mình thật sự thoải mái không với ý nghĩ lúc nào cũng có thể bị ai đó chụp ảnh, ghi âm dù cố tình hay ngẫu nhiên? Nỗi niềm biết tỏ cùng ai là dù muốn hay không, bạn vẫn phải chấp nhận chung sống với công nghệ trong thời đại công nghệ cao, Internet và di động này.

Những cặp mắt “phản bội”

Báo New Straits Times (Malaysia) từng kể câu chuyện một đôi vợ chồng cơm không lành, canh không ngọt vì… CSGT. Số là một hôm, CSGT gửi thông báo về nhà yêu cầu người chồng nộp phạt “nguội” lỗi vi phạm giao thông do camera gắn trên xa lộ ghi được và người vợ đã nhận thư đó. Bi kịch ở chỗ ảnh chụp rõ ràng chiếc xe vi phạm kèm theo thông báo cho thấy lúc ấy anh chồng đang lái xe chở bồ nhí đi đâu đó.

Nước Anh được coi là một trong những nước giám sát người dân chặt chẽ nhất. Hồi cuối tháng 11-2016, Luật Sức mạnh điều tra (The Investigatory Powers Act 2016) đã được thông qua, cho phép các cơ quan thực thi pháp luật, an ninh và tình báo có quyền sử dụng các nguồn thông tin từ các công cụ thời kỹ thuật số để phục vụ cho công tác phòng, chống khủng bố. Cơ quan hữu trách giờ đây có quyền truy cập vào các nhật ký kết nối Internet để điều tra. Từ lâu rồi người Anh đã có những chiến dịch phản đối hệ thống camera an ninh CCTV đang được phủ kín khắp nơi, trên các con đường cho tới các nơi công cộng, tạo cho mọi người cảm giác đi tới đâu cũng bị theo dõi, ghi hình. Có người nửa đùa nửa thật là mọi người nên đeo mặt nạ khi ra khỏi nhà.

Còn ở Mỹ, ngoài nỗi ám ảnh bởi các camera giao thông, camera an ninh, người dân giờ đây còn lo ngại với những thiết bị bay tự động (drone) có thể dễ dàng xâm nhập mọi nơi, không chỉ dòm qua cửa sổ mà còn có thể chui qua cửa sổ vào nhà. Bọn drone này ngoài chuyện được gắn camera còn có thể làm được những chuyện khác, như đặt hay lấy những món gì đó. Tình hình tệ hại tới mức có những công ty đã chế ra những thiết bị, thậm chí súng để hạ những thiết bị drone này. Chẳng hạn như hãng Battelle của Mỹ phát triển được cây súng DroneDefender nặng chưa tới 5 kg, sử dụng sóng radio để “hạ” những thiết bị drone trên trời ở xa chừng 400 m. Thiết bị này đã được nhà chức trách Mỹ dùng ở Iraq để bắn hạ những chiếc drone của lực lượng  khủng bố Hồi giáo IS.

Camera công cộng làm tan nát gia đình ảnh 1Các hệ thống giám sát có mặt tốt nhưng cũng đi kèm với nhiều bất tiện. Ảnh: INTERNET

Sống trong đề phòng và lo sợ

Tôi từng đi nhiều nước trên thế giới nhưng chưa có nơi đâu lại cảm thấy chờn tay khi chụp ảnh ngoài đường như ở Mỹ. Tôi đã nếm mùi bị người ta phản ứng, thậm chí đòi xóa ảnh ngay tại chỗ khi họ nghĩ rằng tôi đang chụp ảnh họ. Có lần tại California, khi thấy tôi chụp ảnh một chiếc xe cảnh sát đậu ở bãi xe, ông thầy tôi sống ở Mỹ từ năm 1975 dặn rằng chớ nên chụp ảnh cảnh sát và những gì thuộc về cảnh sát để tránh rắc rối.

Về các quy định bảo vệ người dân, thông tin cá nhân trước các hệ thống giám sát thực tế vẫn chưa tìm được lời giải ngay cả ở các nước rất tiến bộ.

Điều cần nói ở đây là bạn phải chấp nhận giải pháp “hồn ai nấy giữ” thôi. Bạn không thể nhân danh bí mật cá nhân riêng tư mà bắt nhà chức trách hủy bỏ các hệ thống giám sát an ninh để bảo vệ an ninh trật tự chung. Vì thế, vấn đề ở đây là bảo đảm mọi chuyện diễn ra trong phạm vi điều chỉnh của pháp luật. Nhà chức trách cũng phải tuân thủ những giới hạn nào đó đã được pháp luật quy định rõ ràng. Và tốt nhất cho tất cả là mỗi người phải luôn có ý thức tự bảo vệ chính mình. Khi làm bất cứ điều gì, ở bất cứ nơi đâu bạn cũng phải ý thức rằng mình có thể đang bị ai đó theo dõi. Nhờ vậy mà người ta ít phóng túng, buông thả, làm nhiều điều xấu xí hơn thôi.

Nhiều hiểm họa bảo mật

Nếu từng xem bộ phim Snowden do Hollywood dựng về câu chuyện của người điệp viên Mỹ có thật Edward Snowden khui ra trước thế giới chuyện cơ quan an ninh Mỹ theo dõi mọi người dân, bạn ắt thấy cảnh nhân vật chính dùng băng keo dán camera của chiếc máy tính laptop lại để đề phòng bị ai đó ghi hình lén qua mạng. Quả thật là các hệ thống camera an ninh mà bạn trang bị trong nhà, tại văn phòng để giám sát an toàn đều có thể “phản bội” bạn nếu như có tay tin tặc nào đó xâm nhập điều khiển chúng theo dõi chính bạn.