Báo chí đòi Google trả tiền bản quyền

Báo chí đòi Google trả tiền bản quyền ảnh 1

Đường dẫn các bài báo trên trang Google News - Ảnh: Google News

Theo Hãng tin BBC, Hiệp hội Báo chí quốc gia Brazil (ANJ) tuyên bố toàn bộ 154 tờ báo thành viên ANJ, chiếm 90% lượng phát hành báo chí tại Brazil, đã đồng ý tẩy chay trang Google News. Trong số đó có những tờ báo hàng đầu Brazil như O Globo, O Estado De Sao Paulo... Nguyên nhân, theo ANJ, là do Google News không chấp nhận trả tiền bản quyền để sử dụng tin tức của các tờ báo.

“Liên kết với Google News không giúp chúng tôi thu hút thêm độc giả trên mạng mà ngược lại” - BBC dẫn lời chủ tịch ANJ Carlos Fernando Lindenberg Neto khẳng định. Trước đó, vấn đề Google News là chủ đề gây tranh cãi dữ dội tại cuộc họp của Hiệp hội Báo chí liên Mỹ (IAPA) tại Sao Paulo từ ngày 12 đến 16-10.

Lợi hay hại?

Tháng 12-2010, ANJ ký một thỏa thuận mang tính thử nghiệm với Google. Theo đó, Google News được phép đăng tải tựa đề và một vài dòng đầu tiên của các tin, bài đăng trên báo chí Brazil. Mục đích là gợi sự tò mò của độc giả để họ nhấp chuột vào đường dẫn đi đến bài viết trong trang web của tờ báo. Tuy nhiên, ANJ khẳng định thử nghiệm này đã thất bại.

Chủ tịch ANJ Lindenberg Neto khẳng định việc trang Google News đăng tựa đề và một vài dòng đầu tiên của bài báo đã khiến bạn đọc không còn hứng thú đọc toàn bộ bài báo trên trang web gốc. Báo O Globo cho biết tại cuộc họp của IAPA, luật sư Đức Felix Stang nhấn mạnh Google News cạnh tranh trực tiếp với trang web của các báo ngày và tạp chí bởi nó hoạt động như một trang chủ và sử dụng nội dung của báo chí.

Phản ứng lại, đại diện Google Marcel Leonardi cho rằng Google News là cầu nối đưa nội dung báo chí đến với người đọc toàn cầu. Ông Leonardi cho biết Google News đã đưa 1 tỉ cú nhấp chuột tới các trang web thông tin trên toàn thế giới. Ông so sánh yêu cầu của ANJ giống như việc đòi một tài xế taxi đưa khách đến một nhà hàng phải trả tiền cho nhà hàng đó. Ông cũng giễu cợt: “Nếu bạn đọc thỏa mãn với những dòng thông tin nhỏ mà chúng tôi cung cấp thì rõ ràng là bài báo không đáng để đọc”.

Tuy nhiên, báo chí Brazil khẳng định số lượng truy cập từ Google News là không đủ. “Google News đã thu lợi nhuận thương mại (bằng quảng cáo trên mạng) từ nội dung báo chí và không chịu thảo luận việc trả tiền bản quyền” - chủ tịch ANJ Lindenberg Neto chỉ trích. Ông nhấn mạnh việc báo chí Brazil mất lượng truy cập từ Google News là “cái giá chấp nhận được” để bảo vệ nội dung, bản quyền và thương hiệu.

Đây là lần đầu tiên một hiệp hội báo chí quốc gia vận động các thành viên đồng loạt tẩy chay Google News. Dù vậy, người sử dụng Internet vẫn có thể truy cập nội dung của các tờ báo Brazil thông qua trang tìm kiếm Google.

Thách thức từ Đức, Pháp, Bỉ

Không chỉ bị báo chí Brazil tẩy chay, Google còn đang đối mặt với khó khăn ở Đức, Pháp và Bỉ. Theo Hãng tin AFP, tuần trước Google dọa sẽ loại toàn bộ các trang web truyền thông ở Pháp ra khỏi trang tìm kiếm của hãng nếu chính quyền Paris thông qua đạo luật buộc các công cụ tìm kiếm phải trả tiền bản quyền. “Chúng tôi không thể chấp nhận luật này” - Google tuyên bố.

Google mô tả luật này “đe dọa sự tồn tại” của hãng và nhấn mạnh Google đưa 4 tỉ cú nhấp chuột tới các trang mạng của truyền thông Pháp mỗi tháng. Phản ứng lại, Bộ trưởng văn hóa Pháp Aurelie Filippetti tuyên bố bà “thích ý tưởng” Google phải trả tiền bản quyền và cảnh cáo Google “không nên đe dọa các nhà nước dân chủ”. Truyền thông Pháp cũng lên tiếng chỉ trích thái độ của Google.

Báo chí Pháp cho rằng hoạt động của Google lôi kéo quảng cáo ra khỏi báo in. Theo tạp chí Der Spiegel, hồi tháng 8 Chính phủ Đức cũng công bố luật buộc các trang tổng hợp nội dung báo chí như Google News phải trả tiền bản quyền. Báo Đức Bild viết: “Trẻ em Đức phải học cách hỏi xin nếu muốn thứ gì. Google và các công cụ tìm kiếm khác cũng phải làm như thế. Họ phải chấp nhận trả tiền”.

Năm 2011, báo chí Bỉ đâm đơn kiện Google News vì dẫn tựa đề bài báo và một tòa án Bỉ ra phán quyết khẳng định báo chí Bỉ có quyền đòi tiền. Do đó Google News đã buộc phải ngừng đăng tải nội dung báo chí Bỉ. Năm 2010, Hãng tin AP cũng từng tẩy chay Google trong vài tuần vì lý do tương tự, nhưng sau đó đã quay trở lại trang Google News.

Theo báo Wall Street Journal, mỗi năm Google thu lợi nhuận hàng chục tỉ USD từ quảng cáo trên mạng. Ngày càng nhiều công ty đổ xô quảng cáo trên Internet để tận dụng việc người sử dụng Internet tìm kiếm các nội dung trên mạng.

Theo Sơn Hà (Tuổi Trẻ)